Η Ανδρος βρίσκεται πολύ κοντά στην Αθήνα, μόλις μία ώρα με ταχύπλοο από τη Ραφήνα. Αν και Κυκλαδονήσι, διαφέρει από τα υπόλοιπα, γιατί έχει άφθονα νερά και πολύ πράσινο.
Η πρώτη γνωριμία μου με το νησί έγινε πριν από λίγα χρόνια, όταν έκανα τις διακοπές μου στο Κόρθι, έναν πανέμορφο όρμο στη νοτιοανατολική πλευρά. Πρόκειται για έναν αληθινό παράδεισο. Οι τουρίστες λίγοι (οι περισσότεροι Ελληνες), οι παραλίες φανταστικές, τα χωριά μοναδικά. Την επόμενη χρονιά ξαναπήγα, δύο φορές. Ετσι γνώρισα ακόμη καλύτερα το νησί και -κυρίως- τα μονοπάτια του, καθώς στην Ανδρο υπάρχουν πολλά καλντερίμια, τα περισσότερα από τα οποία διατηρούνται σε πολύ καλή κατάσταση. Μου δόθηκε μία μοναδική ευκαιρία να γνωρίσω την αληθινή Ανδρο, την Ανδρο που δεν περιορίζεται μόνο στα τουριστικά μέρη.
Μια διαδρομή που μπορεί κανείς να ακολουθήσει ξεκινά από το Συνέτι, διασχίζει τα περίφημα Διποτάματα και καταλήγει στο χωριό Κοχύλου ή -για όποιον αντέχει- στο Κόρθι. Ενα ελαφρύ σακίδιο με λίγα τρόφιμα και νερό, καπέλο και παπούτσια περιπάτου είναι όλα όσα χρειάζεστε για να ξεκινήσετε.
ΔιποτάματαΗ χαράδρα ονομάστηκε Διποτάματα από το ποταμάκι που τη διασχίζει, το οποίο προέρχεται από την ένωση ενός μικρού ποταμού και ενός χειμάρρου. Η διαδρομή διαρκεί δύο με δυόμισι ώρες ή και παραπάνω, αν το βάδισμα είναι αργό. Εξάλλου, δεν υπάρχει λόγος να βιάζεστε, όταν μπροστά σας έχετε ένα τόσο μαγευτικό τοπίο. Το μονοπάτι ξεκινάει από το χωριό Συνέτι. Στην αρχή είναι λίγο ανηφορικό, στη συνέχεια όμως γίνεται βατό. Κάποια στιγμή βγαίνει στην άσφαλτο για περίπου 600 μέτρα και μετά μπαίνει σε χωματόδρομο που κατεβαίνει προς το ρέμα. Από εκεί και μέχρι το Κόρθι θα περπατάτε σε λιθόστρωτο καλντερίμι, το οποίο αποτελεί τμήμα του παλιού δρόμου που συνέδεε μέχρι το 1950 τη Χώρα με το Κόρθι.
Η περιοχή σε γεμίζει ενέργεια και ηρεμία. Ακριβώς επειδή οι άνθρωποι έπαψαν εδώ και δεκαετίες να χρησιμοποιούν τη διαδρομή αυτή, το πιο πιθανό είναι να μη συναντήσετε κανέναν στον δρόμο σας, εκτός ίσως από κάποιον περιπατητή. Το ποταμάκι που διασχίζει τη χαράδρα έχει λίγα νερά, δεν στερεύει όμως ποτέ. Υπάρχουν δέντρα και φυτά, όπως μυρτιές, πικροδάφνες, σχίνα, μουριές, λυγαριές, άγριοι θάμνοι και αγριοβελανιδιές, αλλά και κάποια ζώα όπως ασβοί, λαγοί, νυφίτσες, φίδια και πολλά πουλιά. Στο σημείο που ενώνεται το μονοπάτι με το ποτάμι υπάρχει ένα τοξωτό γεφύρι -απαραίτητη στάση για ξεκούραση και αναμνηστικές φωτογραφίες. Εκεί θα δείτε άλλο ένα χαρακτηριστικό της περιοχής: τους νερόμυλους.
Συνεχίζοντας προς Κόρθι
Ανηφορίζοντας αφήνετε πίσω το φαράγγι των Διποταμάτων, το οποίο έχει χαρακτηριστεί προστατευόμενη περιοχή. Αριστερά θα δείτε το Πάνω Κάστρο ή Κάστρο της Φανερωμένης. Πρόκειται για την επιβλητική καστροπολιτεία που έχτισαν οι Βενετοί τον 11ο αιώνα σε υψόμετρο 600 μέτρων, για να προστατεύσουν τους κατοίκους της περιοχής. Για να φτάσετε στο Κάστρο, μέσα στο οποίο είναι χτισμένη η εκκλησία της Φανερωμένης, θα πρέπει να περπατήσετε τον χωματόδρομο και να ανεβείτε 143 σκαλοπάτια. Η διαδρομή διαρκεί περίπου μισή ώρα, αλλά αξίζει τον κόπο και η θέα είναι μοναδική. Το κάστρο λέγεται και της Γριάς το Κάστρο, ονομασία που το συνδέει με έναν παλιό θρύλο, σύμφωνα με τον οποίο οι Τούρκοι, για να το εκπορθήσουν, έστειλαν μια γριά με την έγκυο κόρη της να ζητήσει βοήθεια. Οταν το βράδυ η γριά άνοιξε την πύλη, μπήκαν μέσα οι Τούρκοι και έσφαξαν τους κατοίκους. Ομως η γριά μετάνιωσε για την πράξη της και έπεσε από έναν ψηλό βράχο στη θάλασσα, δίνοντας άλλη μία περίεργη ονομασία στην παραλία που βρίσκεται ακριβώς από κάτω: της Γριάς το Πήδημα!
Επιστρέφοντας, συνεχίζετε στο Κοχύλου. Για να μη χάσετε το μονοπάτι, ακολουθήστε τη σήμανση που συνεχίζεται μέσα στο όμορφο χωριό, το οποίο βρίσκεται στους πρόποδες του οροπεδίου του Πάνω Κάστρου. Η εκκλησία του Αϊ-Γιώργη και ένα γραφικό καφενείο ξεχωρίζουν. Η θέα και εδώ υπέροχη. Αφού ξαποστάσετε λίγο, συνεχίστε στο μονοπάτι που τώρα είναι ξεκούραστο, γιατί κατηφορίζει ομαλά. Μέχρι το Κόρθι θα χρειαστείτε περίπου μισή ώρα. Εκεί η επιλογή είναι δική σας. Τα ουζερί δίπλα στην παραλία και κάποιες παραδοσιακές ταβέρνες στη μέσα πλευρά του όρμου θα σας ανταμείψουν με το παραπάνω.
Η Ανδρος έχει πολλά μονοπάτια, καθένα με τη δική του ομορφιά και ιστορία. Είναι σηματοδοτημένα και τα περισσότερα αριθμημένα. Μη διστάσετε να τα περπατήσετε, γιατί η εμπειρία θα σας μείνει αξέχαστη.
Ανθρώπων έργα με εμπνευστή τη φύση
Στην Ανδρο, επειδή υπήρχαν άφθονα νερά, χρησιμοποιήθηκαν πολύ οι νερόμυλοι -περισσότερο και από τους ανεμόμυλους- και τα Διποτάματα ήταν το ιδανικότερο μέρος για να χτιστούν. Σήμερα σώζονται είκοσι δύο νερόμυλοι, κάποιοι σε πολύ καλή κατάσταση. Οι μύλοι αυτοί άλεθαν μέχρι τη δεκαετία του ’20 το κριθάρι. Πολλοί από αυτούς περιλαμβάνουν κοντινά ή συνεχόμενα βοηθητικά κτίρια, όπως το δωμάτιο διανυκτέρευσης του μυλωνά, το μαντρί, ο στάβλος ή η αποθήκη. Είναι δείγματα προβιομηχανικής τεχνολογίας που χαρακτηρίζονται από πρωτοτυπία και λειτουργικότητα, γι’ αυτό και έχουν ανακηρυχθεί νεότερα προβιομηχανικά μνημεία. Ο νερόμυλος της Ανδρου είναι ο τύπος του οριζόντιου νερόμυλου, που χρησιμοποιήθηκε στην Ανατολική Μεσόγειο προσαρμοσμένος στην πραγματικότητα του νησιού. Μια πολύ γερή κατασκευή από πέτρα, η οποία μπορούσε να αντέξει την πίεση του νερού. Τέτοιοι τύποι υπάρχουν σε όλο το νησί, κυρίως όμως στα φαράγγια των Διποταμάτων και των Φρουσαίων. Πολλά νερά της Ανδρου είναι ιαματικά. Από τα πιο γνωστά είναι τα ιαματικά νερά της πηγής της Σάριζας που εμφιαλώνονται στο ομώνυμο χωριό.
Πηγή: kykladesnews.gr
